Hoe lang duurt het om zwanger te worden?

Kort antwoord: bij regelmatige onbeschermde seks raakt ongeveer 84 procent van de stellen binnen een jaar zwanger. Van wie het na een jaar nog niet gelukt is, wordt ongeveer de helft alsnog zwanger in het tweede jaar. Dat het een paar maanden duurt, is dus heel normaal. Het zegt niets over of het gaat lukken.

Toch voelt elke menstruatie die wel komt als een kleine teleurstelling. Hieronder lees je wat normaal is, wat je zelf kunt doen, en wanneer het tijd is om hulp te vragen.

Wat de cijfers zeggen

De Britse richtlijn van NICE en de NHS gaan uit van stellen die ongeveer elke twee tot drie dagen seks hebben, zonder anticonceptie:

• Ongeveer 84 van de 100 vrouwen zijn binnen een jaar zwanger.
• Van de stellen bij wie het dat jaar niet lukt, raakt ongeveer de helft in het tweede jaar zwanger.

Per cyclus is de kans dus lang niet honderd procent, ook als alles goed werkt. Een eicel leeft na de eisprong maar ongeveer een dag, en niet elke cyclus met een goed getimede poging leidt tot een zwangerschap. Een paar maanden "niets" is geen teken dat er iets mis is.

Leeftijd speelt de grootste rol

De vruchtbaarheid van vrouwen neemt geleidelijk af, en vanaf ongeveer 35 jaar gaat dat sneller. Het aantal en de kwaliteit van de eicellen nemen af, en de kans op een miskraam stijgt. Dat betekent niet dat het na je 35e niet lukt: veel vrouwen worden dan zonder hulp zwanger. Het betekent wel dat je eerder aan de bel trekt als het niet lukt. Ook de leeftijd van de man speelt mee, al is dat effect kleiner.

Je vruchtbare dagen

Je kunt per cyclus ongeveer zes dagen zwanger worden: de vijf dagen voor je eisprong en de dag van de eisprong zelf. Zaadcellen overleven een paar dagen, de eicel ongeveer een dag. Seks in de dagen vóór je eisprong geeft dus de beste kans.

Je kunt je vruchtbare dagen uitrekenen, maar het hoeft niet. De NHS adviseert om gewoon elke twee tot drie dagen seks te hebben, de hele cyclus door. Dan zit je altijd goed, en het haalt de planning en de druk eruit. Wil je toch weten wanneer je eisprong is, lees dan eisprong berekenen en ovulatietest gebruiken.

Wat je zelf kunt doen

Begin op tijd met foliumzuur

In Nederland is het advies om 0,4 milligram foliumzuur per dag te slikken vanaf minstens vier weken voordat je zwanger wordt tot tien weken in je zwangerschap. Het verkleint de kans op een open ruggetje bij je baby. Begin dus zodra je besluit dat je zwanger wilt worden.

Stop met roken en alcohol

Roken verlaagt de vruchtbaarheid van vrouwen én mannen. Alcohol kan je baby schaden, ook al heel vroeg in de zwangerschap, als je nog niet weet dat je zwanger bent. Het advies is om geen alcohol te drinken als je zwanger wilt worden. Dat geldt ook voor je partner: zaadcellen hebben ongeveer drie maanden nodig om te rijpen.

Let op je gewicht

Flink ondergewicht of overgewicht kan je eisprong verstoren. Een gezond gewicht vergroot je kans, en kleine stappen tellen al mee.

Medicijnen en gezondheid

Gebruik je medicijnen of heb je een chronische aandoening, zoals diabetes, epilepsie of een schildklieraandoening? Bespreek met je huisarts of medisch specialist dat je zwanger wilt worden, liefst voordat je begint. Sommige medicijnen moeten worden aangepast.

Na de pil kun je meteen beginnen

Je hoeft na het stoppen met de pil niet te wachten met proberen. Je vruchtbaarheid komt meestal snel terug, al kan je cyclus de eerste maanden nog wisselen. Lees stoppen met de pil.

Wanneer ga je naar de huisarts?

• Je probeert een jaar zwanger te worden en het lukt niet.
• Je bent 35 of ouder en probeert het een half jaar. Dat is ook het advies van ACOG, de Amerikaanse beroepsvereniging van gynaecologen.
• Meteen, als je cyclus heel onregelmatig is of je menstruatie wegblijft, als je bekend bent met endometriose, PCOS of een eerdere buikoperatie, of als je partner bekende vruchtbaarheidsproblemen heeft.

De huisarts kijkt naar jullie allebei. Bij ongeveer een derde van de stellen ligt de oorzaak bij de man, bij een derde bij de vrouw, en bij de rest bij beiden of is er geen duidelijke oorzaak.

Bijhouden zonder dat het een project wordt

Je menstruatie en eventueel je eisprongsignalen bijhouden helpt je om je eigen cyclus te leren kennen, en het helpt de huisarts als het langer duurt. Maar het mag geen tweede baan worden. Houd het bij de basis: wanneer begon je menstruatie, en hoe lang is je cyclus.

Met PERIOD. baby volg je je vruchtbare dagen terwijl je probeert, en zodra je zwanger bent loopt dezelfde app door met je zwangerschap, week voor week. Wanneer die overstap zinvol is, lees je in van cyclusapp naar zwangerschapsapp. Je data staat in de EU en wordt nooit verkocht.

Bronnen: NICE, Fertility problems: assessment and treatment (CG156); NHS, Trying to get pregnant en Infertility; ACOG, Evaluating Infertility; Thuisarts.nl (NHG), Ik wil zwanger worden; Rijksoverheid en RIVM, foliumzuuradvies. Dit artikel is algemene informatie en geen medisch advies.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt het gemiddeld om zwanger te worden?

Ongeveer 84 procent van de stellen is binnen een jaar zwanger bij regelmatige onbeschermde seks. Veel stellen hebben een paar maanden nodig, en dat is normaal.

Hoe groot is de kans om per cyclus zwanger te worden?

Lang niet honderd procent, ook als alles goed werkt. Daarom kijken artsen naar een periode van een jaar, en bij vrouwen van 35 of ouder naar een half jaar.

Wanneer moet ik naar de huisarts als het niet lukt?

Na een jaar proberen, of na een half jaar als je 35 of ouder bent. Ga meteen bij een heel onregelmatige of wegblijvende menstruatie, of bij bekende aandoeningen zoals endometriose of PCOS.

Vanaf wanneer moet ik foliumzuur slikken?

Het advies in Nederland is 0,4 milligram per dag, vanaf minstens vier weken voordat je zwanger wordt tot tien weken in je zwangerschap.

Probeer je zwanger te worden? Download PERIOD. in de App Store of via Google Play en volg je vruchtbare dagen, en daarna je zwangerschap, in één app.